167. CHUYỆN VỀ CON RỆP CÂY_APHIDS

Mùa Thu, mùa hoa Cúc, cũng là mùa xuất hiện Rầy mềm/ Rệp cây/ Aphids màu đen. Chúng còn có mặt trên những cây cam chanh vừa ra đọt non.

Rệp cây_Aphids là một trong những loài côn trùng phá hoại nhiều nhất đối với cây trồng ở các vùng ôn đới.

Aphids_ Đó là một loại côn trùng mềm, rất nhỏ hình dáng như hạt vừng. Có lẽ vì vậy mà chúng có tên tiếng Việt là RỆP VỪNG; RẦY MỀM; RỆP CÂY. 

ĐẶC ĐIỂM: 

- là loại côn trùng rất nhỏ,di chuyển chậm , sinh sôi gần như suốt năm, có nhiều màu _có thể là xanh lá cây, vàng, cam, nâu, hồng hay đen. 

- hút chất dinh dưỡng từ nhựa cây của những chồi non, lá non, hoa, trái non.

 - phát triển rất nhanh và thường tập trung thành nhóm lớn để hút nhựa cây. 

- Rệp cây thường mang vi-rút và có thể lây lan vi-rút từ cây này sang cây khác có thể làm chết các loại cây trồng như cam quýt, khoai tây và ngũ cốc.

+Dấu hiệu nhận biết sự có mặt của Aphids:

-lá bị quăn queo , vàng úa. 

-hoa bị biến dạng 

-trái bị hư hỏng.

-có kiến bò lên thân cây, *

-có đám mốc màu xám đen xuất hiện ở phiến lá hay cành cây được gọi là NẤM BỒ HÓNG có lẽ nó giống như bồ hóng/ mụi đèn.**

+Vị trí xuất hiện:

-ở đầu các chồi non mới mọc, mặt dưới các phiến lá.

*==Rệp tiết ra một chất dính gọi là mật ngọt (Honeydew) để thu hút kiến, Bởi do nguồn Honeydew mà Kiến có mặt trên các cây cam chanh quýt bưởi nên thành ra kiến như có nhiệm vụ bảo vệ rệp vừng khỏi những côn trùng khác, để kiến có thể thu hoạch mật (Honeydew) dễ dàng hơn. 

**==Honeydew cũng tạo ra một môi trường thuận lợi cho nấm mốc đen phát triển và lây lan.

+Biện pháp trừ khử:

Aphids mới bắt đầu xuất hiện, thường là số lượng nhỏ

-->Dùng vòi nước mạnh phun ở mặt dưới của lá, ngọn, hoa... nơi tập trung nhiều Aphids hoặc các vệt đen/nấm bồ hóng_ nấm mọc từ  dịch ngọt (Honeydew) do Aphids tạo ra.. Nhưng cẩn thận vì áp lực của nước có thể làm gãy ngọn cây.

--> bắt Aphids bằng tay_ đeo găng tay làm vườn và loại bỏ chúng khỏi thân, lá, nụ hoa , dùng 2 ngón tay vuốt mạnh cho rơi khỏi cành hoặc lá.

--> cắt tỉa bỏ bớt những cành có quá nhiều Aphids và bỏ chúng vào nước xà bông để diệt chúng.

KHỬ APHIDS BẰNG PHUN XỊT dung dịch tự pha: 

->1/pha 1 muỗng cafe xà bông rửa chén với 1 lít nước xịt trực tiếp lên rệp và các bộ phận bị ảnh hưởng của cây. . (Dùng xà bông castile soap là tốt nhất) được làm từ 100% dầu thực vật, nước và dung dịch kiềm,

-Phun xịt nước tỏi (giả nhuyễn 1 củ tỏi ngâm với 2 lít nước trong 3 tiếng đồng hồ )

->Phun xịt NEEM 

-->giữ cho khu vườn sạch_ vệ sinh sân vườn giúp dẹp bỏ những lá cây rụng có thể chứa trứng Aphids .

->Trồng các cây thu hút côn trùng có ích: Cỏ ba lá, bạc hà, thì là/ dill, thì là/fennel .(đến để ăn rệp) hoặc những giống xua đuổi rệp một cách tự nhiên. 

Cỏ ba lá 

-> trồng một số loài cây mà rệp ưa thích để dụ rệp bu bám ở đó, nhờ vậy các cây khác giảm bớt nguy cơ bị Rầy mềm lăm le tấn công. 

Cây bẫy Aphids ) _ là loại cây mà Aphids ưa thích để chúng tập trung ở đó :  thược dược / dahlias, sao nhái /cosmos, sen cạn /nasturtium

Sen cạn/ Nasturtium 

Những tác dụng đáng ngạc nhiên của tỏi trong vườn

Hỏi: " mua tỏi sao không lựa, củ nào cũng mọc mầm?
Đáp: " lựa lắm đó chứ. Lựa củ mọc mầm để trồng.
- Mua ăn là lẹ nhất..  tiết kiệm chi cho khổ cái thân đang bệnh. blah.. blah..
-- Hì.. hì.. tại cưng mấy cây bông hồng... học Google trồng tỏi cho đỡ tốn công đuổi Aphids/ rầy mềm.

Lợi ích của tỏi

Tỏi có tính kháng khuẩn, diệt nấm và mùi của tỏi đôi khi lại có tác dụng bảo vệ cho một số cây trồng trong việc giảm thu hút các rệp cây/ rệp vừng/Aphids hoặc có thêm tác dụng hỗ trợ cho cây. Sử dụng tỏi trong sân vườn là một cách hay giúp khỏi phải sử dụng thuốc trừ sâu và thuốc diệt nấm độc hại.

Search Google, gõ "rose bugs" , click vào images sẽ thấy các con côn trùng phá hại cây hoa hồng.
(hôm trước link kết quả search Google vô bài viết, lúc edit thì thấy message bảo rằng không hợp lệ... nên bây giờ chỉ ghi các từ tiếng Anh, nếu bạn nào quan tâm thì tra Google)

Aphids/ rệp vừng/ rệp cây

Rầy mềm KHÔNG thích tỏi - trên thực tế, rệp cây/ rầy mềm/aphids  rất ghét tỏi! Kiến và ốc cũng vậy. Kiến rất ưa tìm ăn Aphids vì chất ngọt của chúng... nhưng với khu vực có trồng tỏi thì chúng lánh xa không bò lên để ăn Aphids. Ngoài ra, các nghiên cứu cho thấy tỏi có tính chất chống nấm, giúp giảm thiểu bệnh nấm như: blackspot.

Mùa thu là thời gian giâm tỏi xuống đất quanh gốc hoa hồng. Trồng tỏi gì cũng được.. 
Giâm tỏi: cắt chai coca cao khoảng 5cm kể từ đáy chai, cho từng tép tỏi vào, cho nước ngập khỏi gốc của tép tỏi khoảng 1mm - 3mm --> trùm bao nilon cho kín, để chỗ mát vài bữa. 

- Khi tỏi ra mầm thì để ở bệ cửa sổ. Nhớ kiểm soát để châm thêm nước vào cho tỏi.

Mở bao hoàn toàn vài ngày cho tỏi quen ánh sáng rồi mới trồng ra đất.

-- Trồng ra đất khi mầm tỏi cao khoảng 5cm. Để quá cao tỏi bị mất sức.

Trồng cách gốc hoa hồng khoảng 35cm, mỗi cây tỏi cần cách 10cm/1inc.

? tại sao phải giâm tỏi vô đáy chai coca?

- đáp: một số tép tỏi đứng và không ngả nghiêng, giúp các tép tỏi khác đứng một cách vửng vàng  nhờ được đặt vào các rảnh khuyết của đáy chai coca.
Các takeway tròn hay vuông rất khó làm cho các tép tỏi đứng vửng

Thu hoạch tỏi vào cuối mùa xuân / hè khi lá xanh bắt đầu nâu. Có thể sử dụng tỏi ấy để nấu ăn nếu như khu vực trồng tỏi không bị phun xịt hóa chất.

* Chỉ sử dụng tỏi để nấu ăn khi KHÔNG phun xịt bất cứ  loại thuốc trừ sâu (nếu dùng insecticidal soap thì được okay).

Kể lể dông dài:

Năm nay, hoa hồng mới mọc non mướt, rầy mềm xuất hiện nhiều các tược non.
Năm nay, học internet/ Google rằng :
- phải tạo điều kiện thông thoáng cho hoa hồng'
- 'tránh tưới trên lá và tránh tưới vào buổi chiều để hạn chế sâu bệnh cho hoa hồng'

... hic... thực hành nghiêm túc ... tỉa tót trống băng, hàng hồng cắt trụi lũi... chỉ tưới dưới gốc...

 vậy mà Rệp vừng um sùm. Lại hỏi Google. Ghi lại và đèo bồng đi mua tỏi lên mầm... để trồng chen với Lan Huệ.. hì.. hì.. lại tiếp tục um sùm rậm đám ở nơi này rồi.